Het Hoogwaterbeschermingsprogramma (HWBP) beoordeelt de primaire waterkeringen elke twaalf jaar. Zo nodig voert het programa maatregelen uit zodat de waterkeringen weer aan de normen voldoen.

Projectkenmerken

  • Gebied: Nationaal
  • Onderwerp: Waterveiligheid
  • Ministerie: IenW (met waterschappen)
  • Fase: Realisatie   

Opgave

Nederland wordt beschermd tegen over­stromingen door primaire waterkeringen. Elke twaalf jaar worden deze beoordeeld. Wanneer niet aan de gestelde normen wordt voldaan, zijn maatregelen nodig. Bij de laatste toetsing (in 2011 en 2013) bleek van de dijken en duinen 2.408 km wel te voldoen aan de norm en 1.302 km niet. Voor de kunstwerken is het beeld dat 868 hiervan wel voldoen aan de norm en 799 niet. In 2014 is een nieuw waterveiligheidsbeleid vastgesteld, waarvan nieuwe normen zijn afgeleid. Vanaf 2017 worden de keringen beoordeeld op basis van deze nieuwe normen. Het streven is dat in 2050 alle keringen aan de nieuwe normen voldoen.

Oplossing

Ongeveer de helft van de keringen die niet aan de oude normen voldoet, maakt deel uit van lopende uitvoeringsprogramma’s. Voor de resterende opgave is het Hoogwater­beschermings­programma (HWBP) opgesteld. Hierin wordt ook de opgave opgepakt die voortkomt uit de nieuwe normering voor waterveiligheid. In het programma 2017-2022 zijn de dertien – naar verwachting – urgentste dijktrajecten al opgenomen.

Bijdrage oplossing aan beleidsdoelstelling

Het Hoogwaterbeschermingsprogramma (HWBP) heeft als doel om de waterveiligheidsopgave uit te voeren door de primaire waterkeringen op orde te brengen.

Planning

De programmering kent een voortrollend karakter, waardoor een jaarlijkse actualisatie mogelijk is. De prioritering is gebaseerd op urgentie. De eerste jaren ligt de nadruk op verkenningen en planuitwerkingen als voorbereiding op de realisatie. Enkele projecten bevinden zich nu al in de realisatiefase.

Financiën

Circa 90% van de primaire waterkeringen is in beheer bij de waterschappen, de rest vrijwel volledig bij het rijk. De versterking van de keringen van de waterschappen gebeurt op basis van cofinanciering. Rijk en waterschappen dragen ieder 50% van de kosten. De bijdrage van de waterschappen bestaat uit een zogenaamd solidariteitsdeel van 40% en een projectgebonden deel van 10%. Voor deze maatregelen is tot en met 2032 in totaal € 5.092 mln beschikbaar. De versterking van de rijkskeringen is voor rekening van het rijk. Hiervoor is tot en met 2032 € 617 mln beschikbaar. Artikel DF 1.02.02.

Ontwikkeling planning en budget Gegevens over zeven jaar, tenzij er een MIRT fasewisseling heeft plaatsgevonden.
JaarTotaal budget in mln. HWBPBudget in mln. Waterschapkosten tot en met 2031Budget in mln. Rijksprojecten tot en met 2031Budget in mln. overige programmakosten tot en met 2031
MIRT 20153.7683.13857357
MIRT 20163.8953.22460071
MIRT 20174.8504.17160178
MIRT 20185.3304.64260880
MIRT 20195.7955.09261786

Het budget waterschapskosten is daarmee in lijn met begroting en budget rijksprojecten.

Bron: MIRT Brontabel als csv (332 bytes)
Verschil in budget
Bedrag in mln.Bedrag in mln.Bedrag in mln.Bedrag in mln.
verschil1.9141.84144129
waarvan uitgekeerde prijsbijstelling (IBOI)165146172
Brontabel als csv (152 bytes)
Gerealiseerd budget De realisatiegegevens t/m 31-12-2017 zijn bekend. Het opgenomen percentage in de tabel geeft weer welk deel van het budget op peildatum 31-12-2017 was gerealiseerd.
JaarTotaal budget in mln. HWBPPercentage gerealiseerdWaterschapkosten in mln.Rijksprojecten in mln.Overige programmakosten in mln.
2012330
201316133
201461538
2015158144212
20162716%250318
20173957%361529
Bron: MIRT Brontabel als csv (254 bytes)

Politiek/bestuurlijk

De uitvoering van het HWBP wordt gecoördineerd door de Programmadirectie Hoogwaterbescherming, een gemeenschappelijke uitvoeringsorganisatie van de waterschappen en het ministerie van IenW.

Uitvoering

Het HWBP maakt deel uit van het Deltaprogramma met behoud van eigen organisatie en sturing.

Projecthistorie X verwijst naar de editie van het MIRT overzicht waarin de wijziging of aanvulling voor het eerst is opgenomen.
20122013201420152016201720182019
Algemeen
MIRT faseX
Opgave
Oplossing
Planning
FinanciënXXXX
Politiek, Bestuurlijk
Bron: MIRT Brontabel als csv (189 bytes)

Toelichting op de wijzigingen

2015: Het project is overgegaan naar de realisatiefase.

2016: Het programmabudget is aangepast vanwege vrijval uit HWBP-2.

2017: Het programmabudget is opnieuw aangepast vanwege vrijval uit HWBP-2 en de verlenging van het Deltafonds (DF) in 2029 en 2030.

2018: Het programmabudget is aangepast vanwege vrijval uit HWBP-2.

2019: Het programmabudget is geïndexeerd.

Hoort bij