Nieuws

Deze hoofdrubriek bevat 2 rubrieken:

Afronding vernieuwde Hemelrijkse Waard

Maandag 27 maart heeft directeur-generaal van Rijkswaterstaat Jan Hendrik Dronkers de officiële opening verzorgd van de herinrichting van de Hemelrijkse Waard. In dit project heeft Rijkswaterstaat nauw samengewerkt met mede grondeigenaar Natuurmonumenten. Bovendien hebben de bewoners van het gebied in zogenaamde ontwerpateliers actief over de diverse elementen van het uiteindelijke ontwerp meegedacht. “Daarmee is dit project een voorbeeld voor de manier waarop we in dit land onze leefomgeving samen duurzaam kunnen inrichten”, aldus Dronkers.

Opening Hemelrijkse Waard

Opening vernieuwde Hemelrijkse Waard

Het Plan

Tussen de dorpen Oijen en Lithoijen in de gemeente Oss is maar liefst 225 ha Maasuiterwaard op de schop gegaan. Een gebied zo groot als 300 voetbalvelden. Met het terugbrengen van het oorspronkelijke reliëf van ondiepe natte delen en hogere droge ruggen is er weer een aantrekkelijke leefomgeving voor riviergebonden flora en fauna ontstaan. Dit project is door aannemer Wetering in opdracht van Rijkswaterstaat in samenwerking met medegrondeigenaar en –beheerder Natuurmonumenten gerealiseerd, waarbij Natuurmonumenten vanaf vandaag de Hemelrijkse Waard zal beheren.

In de nieuwe 3 km lange nevengeul met zandige eilanden kunnen planten wortelen en vissen paaien en uitrusten. Rivierhout in de vorm van verankerde dode bomen werkt als een soort koraal waar het al snel krioelt van leven. Hiermee vormt het een belangrijke schakel in de voedselketen. Tegelijkertijd heeft de Maas nu meer de ruimte als dat nodig is. Bij hoogwater is de waterstand 4-7 cm lager dan voorheen. Er is volop ruimte om te struinen door het waterrijke landschap. Daarbij kan men gebruik maken van een wandelpad met vlonders in de nattere delen.

Kansen voor de natuur

De natuur krijgt met de nieuwe inrichting een aantal kansen. Nu al worden volop bijzondere dieren gespot, zoals de kluut, de bever en de das. Verder zal er een grootschalig riviermoeras tot ontwikkeling komen, met ruimte voor drijvende waterplanten als gele plomp en mattenbiezen tot 3 m hoog. Ook doet zich hier de unieke gelegenheid voor om ooibossen en struwelen te laten ontstaan, omdat dit op deze plek geen belemmering vormt voor de doorstroming van de Maas bij hoogwater. Boomsoorten als els, gladde iep en een struiklaag met meidoorn en rode kornoelje kunnen zich spontaan gaan vestigen.

Gezond water

Herstel van het leefgebied van planten en dieren langs de Maas is nodig om de ecologische waterkwaliteit te verbeteren. De Maas is de vorige eeuw flink veranderd. Er kwamen stuwen en sluizen voor een goede bevaarbaarheid en de rivier werd rechtgetrokken. Oevers werden met stortsteen vastgelegd voor de scheepvaart en om te voorkomen dat landbouwgrond zou afkalven. Deze kanaalachtige inrichting was echter niet gunstig voor het waterleven; veel inheemse planten, vissen en andere dieren verdwenen door een gebrek aan ondiep en rustig stromend water.

Europese afspraken

Daarom wordt al geruime tijd gewerkt aan ecologisch herstel van de rivier. Onder meer door oude Maasarmen te herstellen en nieuwe geulen te graven, zoals hier bij de Hemelrijkse Waard. Ook worden op vele plekken oevers natuurvriendelijker gemaakt en beekmondingen visvriendelijker. Dit maakt deel uit van het takenpakket voor de Kaderrichtlijn Water. Daarin zijn bindende afspraken gemaakt die er voor moeten zorgen dat uiterlijk in 2027 het water in alle Europese landen chemisch op orde en ecologisch in balans is.

Hemelrijkse Waard

Overzicht vernieuwde Hemelrijkse Waard